Tôi đang loay hoay sắp xếp , đếm tới, đếm lui mớ cours thì có tiếng Lệ kêu. Ra mở cửa, tưởng rằng sẽ gặp một bộ mặt nhăn nhó, nào ngờ lại thấy nụ cười rạng rỡ, báo tin: "Có người mới tới ". Tôi thất vọng:

- Tao lại tưởng bỡ là kỳ thi được dời đến một ngày vô định .

Lệ ngồi xuống giường, nguýt tôi :

- Xứ này không có máy bay dội bom, chẳng có Vi Xi pháo kích, tao với mày đã qua mấy mùa thi cử, từ thi lớn đến thi nhỏ : chưa một lần có thay đổi trong lịch trình thi của bất cứ môn nào. Đừng tưởng bỡ nữa. Này, có người mới tới...

Lệ gãi gãi sóng mũi. A, tên này đang xúc động đây, tôi mỉm cười tra hỏi :

- Người mày có quen à ? Bạn học cũ ?

- Mới thấy lần đầu tiên trong đời "em".

- Tháng trước có hai cô, tháng rồi ba cậu, năm nay tỉnh này coi bộ đắt khách. Mà này cours mày đã trám lỗ chưa, cho tao mượn. Ngồi đếm cours mà muốn khóc, tờ nào cũng hang lỗ thấy mà ghê !

Lệ vẫn mơ màng :

- Người đâu mà ăn nói nhỏ nhẹ dễ thương !

Tôi cảm động :

- Thật không...Sao hôm qua mày còn than thở với Điền là tao ưa phát ngôn bừa bãi, không có duyên lại dễ làm chúng ghét.

Lệ ôm bụng cười dài rồi gật gù :

- Đúng rồi, hãy liệu mà chữa đi mi, tao khen là khen người mới tới kìa.

- Một tiểu thư Hà Nội ? Không phải ư, vậy là một tà aó tím đất thần kinh ? cho quí vị đồng bào đực rựa tha hồ vỗ cánh múa. Bên nhà tệ quá, mỗi năm giấy tờ mỗi chậm trễ, thiên hạ sửa soạn thi partiels, mình mới lù lù bò sang, làm sao mà rượt cho kịp. Tháng mười hai rồi đấy. Mày biết nó học ngành gì không, để giới thiệu bà con giúp đỡ hoặc xem bọn mình có thể ra tay nghĩa hiệp...

Lệ vẫn cười cười :

- Người ta đâu là con nít mười tám tuổi như bọn mình thuở đó mà mày lo con bò trắng răng, dẹp bàn tay zorro của mày lại đi cho tao nhờ !

Tới đây thì tôi chịu hết nổi, quái thật, bạn bè tây tà rệp mít cả đống, lắm tên cũng cà rà tuyên bố này nọ, có khi nào chị chàng lại tỏ ra "yếu đuối " như vậy đâu.

- Nhân vật nào mà có vẻ khủng khiếp quá, nói ra mau lên không thôi tao sẽ đứng tim mà chết, mất công mày uýnh điện tín về cho tía má tao, có khi còn phải dài dòng giải thích để khỏi tủi hổ vong linh tao.

- Ừ, sưả soạn quả tim mày đi...Bình tĩnh nghe đây..."hắn " ta đang soạn luận án cao học, học bỗng nhà nước, người ta đã học xong kỹ sư Nông Lâm Súc Sài Gòn lúc tao với mày còn ăn vụng trong lớp và chưa biết làm thơ thất tình.

- Xời ơi, tưởng gì, hóa ra lại thêm một ông...già !

- Một ông già chỉ hơn mình độ bốn năm tuổi thôi, mới ra trường mà. Mày tưởng là bọn mình còn trẻ lắm sao, mấy đưá sang năm ngoái cứ ngọt ngào chị chị em em làm tao ngứa lỗ tai nhưng soi gương thấy dường như có thêm bốn năm cái chân vịt ở đuôi mắt...Chu choa ơi ! Cái tiếng Huế nghe sao mà êm tai chi lạ !

- Gần thi rồi nghen nị...Chộn rộn là ngộ viết thư méc chàng đó...Mà này, mày có quáng gà hay không, trên đời làm sao có thể có một đấng nam nhi vừa dễ thương, con nhà nghèo, học giỏi, lại đẹp trai...

-...à en couper le souffle....

Nếu tôi không la lối phản đối có lẽ Lệ sẽ còn ngồi ngẩn ngơ khỏ khỏ cái chóp mũi nói về cái "nhan sắc " của người mới tới. Và cho Lệ khỏi giận, tôi đề nghị tìm cách hội kiến người hùng một ngày thật gần, để coi Lệ quá rộng lượng hay tôi quá khắc khe. Tôi nhắc :

- Ba môn có đúng hai trăm bốn mươi tờ cours, chia cho sáu mươi ngày, vị chi mỗi ngày phải tụng đủ bốn tờ.

Lệ hoảng hốt :

- Mày có đếm kĩ không ? Bốn tờ hay bốn trang ? Chữ mày viết to bằng con vịt bầu...

- Tao đếm cours, đánh số, ngày nọ qua ngày kia, lần nào cũng mong mình tính lộn. Nhớ nghe mi, ngày bốn tờ, bất kể là thứ bảy hay chúa nhật, có giờ lý thuyết hay giờ thực hành...

Lệ đứng lên rên rỉ :

- Trời hỡi, bốn tờ ! Chừng nào mới làu thông kinh sử ? Chừng nào mới lều chõng đi thi ? Bao giờ thì bảng hổ đề tên ? Chắc là Tết Congo !

-Tao nghi là khóa hai kêu mình quá. Hy vọng ít ra cũng đủ điểm để người ta cho phép mình thi khóa hai !

Lệ kêu lên :

- Mày thiệt bi quan số một, đậu khóa hai, ai cho mày tiền mua vé máy bay về thăm nhà ?

- Bởi vậy cho nên khỉ ạ, đi về phòng học cho bà con, bạn bè nhờ! Nhớ đưa bài cho tao mượn.

Lệ đi rồi, tôi ngồi thừ trước chồng sách vở, lại tính toán và rầu rỉ. Phải chi mình chịu khó mượn bài chép trước, phải chi mình siêng năng như đám bạn tây đầm tối nào cũng ngồi nghiền ngẫm thì giờ này cours đã thành cháo cả rồi, phải chi ...Phải chi hai đứa tôi đừng "phát hiện " hay phát minh ra những vấn đề lỉnh kỉnh để có cớ đẩy lui giây phút phải ngồi vào bàn học. Cách đây nửa tháng, hưởng ứng kêu gọi " bà con " đóng góp cứu lụt miền Trung, nghĩa là vác xe mô bi lết chạy vòng vòng mấy cái cư xá sinh viên, đòi tiền "lụt", xong rồi đem nộp cho thủ quỹ. Tuần rồi, tan lớp, thay vì dẫn nhau ra cái quán ăn sinh viên (xếp hàng mười lăm, hai chục phút, bị bạn đồng học chen lấn, xô đẩy, đè bẹp. Lấy được cái mâm...khoai với thịt bò xốt cà, yaourt, bánh mì, trái táo v..v...thì cái bao tử đà xẹp lép, mấy cái túi dịch vị xếp ve, đầu hàng! ) hai đứa lên xe buýt đi về nhà dì Sáu, tôi bị dụ khị vì lời ngon ngọt của Lệ. Dĩ nhiên, nó không hề quảng cáo xạo, nhưng sau khi cho tụi tôi ăn một bữa chả gìò ngon quá sức tưởng tượng -không đứa nào nuối tiếc mớ khoai tây nghiền hay khoai tây chiên lẫn khoai tây nướng với thịt bò luộc, thịt gà đút lò..dành cho sinh viên - dì Sáu quay cái máy hát cổ lổ xỉ la voix de son maitre với mấy dĩa vọng cổ. Dì nói mấy cháu ngồi học đi, ráng học cho thành tài, về với xứ sở quê hương, về với gia đình cha mẹ, anh em...rồi dì đứng rửa chén vừa ư ử hát theo dĩa hát. Ôi chao ơi, trong nhà bếp lửa than ấm áp, mùi nước mắm, mùi chả giò còn thoang thoảng, có tiếng Út Bạch Lan Cúc Hoa từ âm phủ hiện về vừa bắt chí cho con vừa ca vọng cổ. Nhìn ra ngoài, đất trời âm u xám xịt, bóng người qua lại co ro trong những chiếc áo choàng dầy sụ. Lệ nhớ má, nhớ anh, nhớ chàng, tôi nhớ nhà, nhớ em, nhớ bạn, nhớ người xưa, và nhất là nhớ những đêm thứ bảy radio truyền thanh tuồng cải lương, nhà ngoại đầy bà con hàng xóm, tôi nằm võng ngủ gà ngủ gật, chờ cải lương vãn tuồng. Khi đó, mấy ông già bà cả ra về, tôi leo lên bộ ván, ngồi sau lưng ngoại, nhướng mắt nghe mấy ông anh, ông cậu thanh niên kể chuyện ma...

Được một lát, dì Sáu hỏi ủa, gần hai giờ sao mấy cháu chưa ra đón xe buýt đi trở lại trường học ?.Lệ đáp chiều nay thầy bịnh dì ơi, tụi con được phép ở nhà chép bài. Dì nửa tin nửa ngờ nên giữa hai mặt dĩa, Cúc Hoa được nghỉ mệt còn dì thì ca bài mấy cháu ráng học thành tài về quê hương xứ sở...

Không lẽ cứ đòi ăn cơm nhà dì hoài ? Lấy cớ ăn Tết, tối nào Lệ cũng xuống phòng tôi, hai đúa nấu nứơc pha trà, nhâm nhi mứt dừa, mứt gừng ở bên nhà gửi sang, xong xuôi thì tắt đèn, cuốn sáo, nằm dài ra, đứa trên giường, đứa trên bàn, ngắm trăng, nghe nhạc. Điền đến bất ngờ, lắc đầu kêu lên :

- Tròi đất ơi, tụi mày định ăn Tết suốt cả mùa đông ? Sao không thấy tên nào học hành gì hết ?

■

Một bữa, trong quán ăn sinh viên, tôi và Điền đang ngồi ngán ngẩm trước mớ đậu trắng và cục thịt cừu to tướng, Lệ bưng mâm tới, chưa kịp ngồi đã hớn hở báo tin :

- Tối nay, cả đám được mời sang phòng chàng, uống nước trà, gọi rằng là lễ ra mắt đồng bào.

Điền cự nự :

- Có chè tao qua, còn trà xin kiếu !

Còn tôi thì làm bộ chê :

- Dữ không, gần hai mùa trăng mọc. Chờ từ chuối trồng đến chuối trổ, rồi chuối chín, ăn không hết đến nỗi phải lột vỏ phơi khô..."chê " đồng bào chứ gì !

Lệ phân trần :

- Mày thật chẳng biết thông cảm người ta, phải lo đi tìm thầy để xin làm đệ tử rồi làm thủ tục ghi danh, lo làm thẻ cư trú ở sở cảnh sát, đi tìm phòng ở cư xá nào gần trường nhất...

Bạn đầm rủ Điền đi xi nê nên buổi chiều thứ bảy chỉ có tôi và Lệ đi " dự tiệc ". Anh chàng ở cư xá con trai, cách cư xá con gái vài mươi mét. Khi tôi gõ nhẹ lên cánh cửa phòng có bảng tên nhỏ, chữ viết bay bướm Lê Tri Thức, tất cả khách mời trong phòng cùng "OUI " một tiếng long trời lở đất. Lệ le lưỡi :

- Có ít nhất là một chục mạng ở trong nớ !

A, con nhỏ đang học nói giọng "Huệ"...

Chủ nhân, còn đầy dáng dấp " quê hương ", mời hai đứa ngồi ghé lên giường, bên cạnh một vài cô bạn khác đang tươi cười và e lệ đấu hót. Đám con trai " hi sinh" kẻ ngồi trên bàn người ngồi dưới sàn trải nhựa. Căn phòng bình thường trên dưới mười mét vuông, một bàn học, một giường đơn, hai chiếc ghế, một tủ quần áo, lavabo...bây giờ phải chứa gần hai mươi người nên chật như trong một hộp cá mòi. Nhưng tôi đâu có để ý chuyện đó, cuối tuần gặp nhau tán dóc, phòng chật như nêm, là chuyện thường, điều tôi thấy lạ chính là cái gì nơi bọn con gái. Rõ ràng là chúng tôi bị khớp ! Bởi vì Lệ không nói ngoa về người mới tới. Bọn con gái đâu dám đánh võ mồm với Tâm Quán hay với Phùng như mọi khi. Nhất là với Tâm Quán, hắn bị bạn bè đổi tên thànhTửu Quán để dịch cho dễ: Kwan le Bistrot. Tâm Quán là cái radio locale, chuyện gì cũng hay biết trước mọi người, tuy hơi ít nói vì bệnh cà lăm mà hễ có đề tài thì nói rất dai và rất ác. Bởi vậy thử hỏi có ai lúc này lại dại dột đi gây chuyện với hắn. Hãy im lặng mà nhìn coi, giữa đám đông con trai đang đấu hót vang rân, tóc dài phủ gáy, da dẻ đã bắt đầu nhợt nhạt, sắp sưả trắng như dân bản xứ, nỗi bật lên một Thức điềm đạm, cao và gầy gầy, tóc ngắn vừa phải, nắng Sàigòn còn trên người, khuôn mặt góc cạnh mà đều đặn, hai con mắt đen và sâu dưới đôi mày rộng, mũi thẳng, miệng nhỏ mà khi cười thì...ông ơi, tim tôi thổn thức, thổn thức. Một gương mặt rất tài tử Horst Bucholtz nhưng nụ cười quyến rủ hơn nhiều với hàm răng đều đặn và đôi mi dài và rậm như mi con gái.

Cho nên khi chàng đưa ly trà ướp sen vàng rất đậm, tôi nào dám chối từ. Để rồi đêm khuya trở về phòng, con tim bồi hồi, nằm trằn trọc, thao thức, bâng khuâng tự hỏi thủ phạm là trà hay là người?

■

Giữa hai giờ cours, Lệ xúi :

- Nhào vô đi mày !

Vô duyên chữa kìa, thế còn nó ? Tôi lừ mắt nhìn Lệ, chưa kịp nói thì nó đã phá lên cười :

- Tao cũng muốn dấn thân lần nữa nhưng lở dại hứa để cho ai kia nâng foulard vác valise rồi....Hơn nữa đây là vấn đề tự nguyện, quân tử nhất ngôn mà lị...Còn mày....

Thôi thôi tôi chẳng muốn nghe lời đường mật của nó chút nào hết, tôi hứ :

- Tao cũng không muốn làm quân tử nhị ngôn, tao đã hứa với cha mẹ già, đàn em dại rằng thì là ....rủi mà có học thành tài, khăn gói trở về nước, ba má đặt đâu ngồi đó. Bắt đứng luôn tại chỗ càng tốt.

- Tao biết rằng mày tự cho có lý do chính đáng để chối từ mọi cuộc dấn thân khác nhưng hãy nghĩ lại coi người xưa có thề non hẹn biển gì đâu. Thành ra...hì ...hì...tốt hơn hết là hì..hì..bước...thêm bước nữa. Tao không muốn mày thành cây cổ thụ, em à...

May cho tôi, ông thầy già bước vào giảng đuờng, không khí lặng yên trở lại. Thầy cho tắt đèn, chiếu hình bằng phim dương bản trên màn ảnh và bắt đầu giảng bài.

Cái tâm sự nặng nề, khó nói đã chỉ hé ra cho Lệ một chút xíu mà còn bị nó thỉnh thoảng lôi ra toan tính trút bỏ giùm tôi. Hừ, làm sao nó biết là người ta không hứa hẹn ? Chỉ giỏi cái nói mò ! Nókhông thấy là nó càng muốn bắt tôi xác nhận cái hàm hồ của chuyện tình thời con nít, tôi càng muốn chui đầu vào cát. Cho dù nó thấy đúng, tôi cũng nhất định không chấp nhận. Ai có thể chấp nhận một thất bại lớn lao đến thế. Tôi biết mình bất công với Lệ bởi trong thâm tâm, tôi thấy nó chín chắn già dặn hơn tôi nhiều, luôn luôn có những suy tư và kết luận rất đúng, rất thực tế. Chẳng hạn, mỗi lần nhắc đến Tâm, người yêu phương xa của nó, cô nàng nhăn mũi cười sung sướng với một chút thẹn thùng, mà sau đó lại bâng khuâng:

- Nói vậy chứ nào ai biết được chuyện tương lai. Bọn tao cách nhau nghìn dậm, đứa nào cũng cô đơn, yếu đuối mà xung quanh thì...mời mọc, cám dỗ và đầy những gặp gỡ bất ngờ, lý thú.

Làm sao có thể đồng ý với Lệ về vấn đề này được, nói thì dễ vô cùng, đây này, chẳng là cô ả cũng đã từng chạy trốn, bế môn tỏa cảng khi bị "le visage pale " Bertrand tấn công ráo riết ? Có bữa tôi đang ở phòng Lệ tán dóc, Bertrand vác tấm thân dài ngoằng với râu ria lăn quăn, tóc tai lủng lẳng, dài quá vai, qua gõ cửa. Đang nói cười rổn rảng như nồi đồng bị "té", nghe tiếng hắn " tớ biết hai bồ đang ở trong phòng ! Hãy mở cửa !" , hai đứa ôm miệng ngồi im như trời trồng.

Cho nên tôi cứ nghĩ rằng cái ngăn chứa tình yêu của tim ai cũng chỉ vừa đủ chỗ cho một người. Vậy mà Lệ cứ đùa dai, lâu lâu khuyên tôi " làm lại cuộc đời", tôi thấy buồn phiền hết sức. Lệ đâu ngờ rằng vết thương của tôi lúc nào cũng mới nguyên, lúc nào cũng sẵn sàng bật máu.

Lệ và Tâm đến với nhau bằng những cánh thư tâm sự kể lể nồng nàn (chứ không sao mỗi lần có tin "hắn" là Lệ mua bánh ngọt đãi Điền và tôi ?).Tôi cứ phải ghen thầm với nó, cố nâng niu chút kỷ niệm quí báu đã có, nhưng chắc như Lệ nói: khoảng cách thì xa, những gặp gỡ lý thú thì gần, nên kỷ niệm xưa cứ thoi thóp, theo thời gian lặng lẽ mất dần tăm dạng.

Cho nên tôi bắt gặp mình có vẻ khác lạ khi buột miệng nói với Lệ, và nói xong thì hối không kịp :

- Lạ lùng ghê," ông "Thức có nụ cười y như " chàng ngày xưa ". Cả đôi mắt đen cũng giống. Cái khác duy nhất là mặt nước sông Hương thơ mộng hơn sóng gió Vàm cỏ Đông !.

Lệ thừa dịp càng đốc vô :

- Tao đã bảo ! Thử hỏi mày: chọn người bằng xương bằng thịt, lại ở ngay bên cạnh hay là chọn một nhân vật rất thần thoại hoang đường, một kẻ trong tranh, một tĩnh vật tuyệt vời và cách đây mười mấy nghìn cây số ? Hỏi tức là trả lời ! Phải không ?

- Mày có duyên tệ ! Vừa suy diễn, vừa kết luận, vừa hỏi vừa trả lời luôn. Sao có người cứ thích chồm vào đời tư thiên hạ đến thế ? Mày làm như nơi này, chỉ có tao mới là "sắc nước hương trời" ?

Thật vậy, nhẫm tính sơ sơ cũng có đến bốn, năm cô, chưa kể Điền và Lệ, cô nào cũng " be bé, xinh xinh " và tài hoa, bay bướm. Có cô có bạn trai đủ thứ quốc tịch theo đuổi đêm ngày, có cô làm thơ, viết văn, có cô biết đàn hát, lại thêm tài may vá, nấu ăn. Đa số lại ăn nói nhỏ nhẹ, dịu dàng, duyên dáng. Giá mà ai tổ chức một cuộc... thi, tôi sẽ ra rìa ở vòng sơ kết. Rứa thì có chi mà giận dỗi, phải không nờ ?

■

Cho nên tôi đâu có sợ, chàng mời qua phòng uống trà, chàng rủ xuống discothèque nghe nhạc, thu băng, tôi đều hùng dũng nhận lời. Nhưng...thật ra, ít khi nào tôi đi "mình ên", lúc với Lệ, lúc với Điền, lắm khi lủ khủ một đám. Chẳng rõ ai theo để giữ chân ai, ai hỗ trợ ai và ai gấm ghé ai nữa.

Về chàng, Điền chỉ phê bình một câu ngắn :

-Thằng cha "beau" thiệt nhưng số trời đã định...Tao nhường chỗ cho hai tụi mày....

Con nhỏ ngộ ghê, một lần lũ bạn đầm lôi đi xem bói, chắc là muốn biết thi mà không học bài có thể đậu được không. Thầy bói mắt xanh, tóc vàng, bóc bài, xem trong quả cầu thủy tinh, khều khều mớ xác cà phê, xong phán rằng số Điền sẽ hạnh phúc, giàu sang với một anh chồng ngoại quốc. Điền tin ngay. Cho nên khi hai ba anh bạn đồng bào lần lượt tỏ tình, Điền lắc đầu tĩnh bơ, khiến các ông chán nản ôm hận lòng vác gói đi tỉnh khác.

Còn Lệ, ban đầu cũng" rung cảm " như ai nhưng sau đó lúc nào cũng xúi bảo tôi"nhào dô", thật hiểu không nổi !

Tuy nhiên tim rung rinh thì cứ việc rung rinh, ở giữa những chấn động và rung cảm, ngoài những lúc chán nản, lười học còn có những ngày chăm chỉ ôn bài, đi thi, đi chơi với bạn bè, đi xinê, những giây lát bâng khuâng vì một lời tỏ tình bóng gió ...trẻ con. Tôi nhìn thấy thời gian qua khi thời tiết, mùa màng thay đổi. Mới đó mà mùa xuân lại đến rồi ! Cây cối như bừng thức dậy sau giấc ngủ dài, nhựa sống tràn trề trên những mầm cây xanh biếc, bãi cỏ xanh rờn cũng ...trắng những tấm thân thiếu nắng. Suốt ba tháng, tất cả học thi như chạy giặc, mùa xuân sắp hết thì đa số cũng đã thi xong. Dân bản xứ lục tục thu dọn hành lý để về với mẹ cha. Thành thử kỳ bải trường nào cũng thế, mười cư xá đại học, hết tám chín cái đóng cửa, lũ sinh viên ngoại quốc chúng tôi phải sửa soạn sắp xếp gia tài (cho vào thùng các-tông lượm ở cácsiêu thị) dồn về ở trong một hai cư xá hè. Thật vui như...hè, cả bọn có dịp gặp gỡ nhau thường hơn để thảo luận về thời cuộc, bàn tính những chuyện "đại sự "như dựng xây đất nước khi hòa bình trở lại (cũng là một cách khăn gói trở lại quê nhà, để nhớ rằng mình còn là người Việt Nam ?) hay phè hơn thì tổ chức ăn uống chung, đi du ngoạn quanh vùng hay có gan thì chạy tuốt qua Bỉ Hòa Lan, Lục xâm Bảo hay Tây Đức. Năm nay, chàng làm náo động không khí với đề nghị làm một tờ báo.

Tim tôi lại bồi hồi xúc động, trước đó tôi cố tình xem thường chàng, tôi nói với Lệ :

-Một luận án với đề tài " Kỹ thuật đóng thịt hộp " nghe thật chẳng thơ mộng tí nào, người có "nhan sắc" mà cả ngày chỉ biết nghiên cưú thịt vai với thịt đùi, thịt có mỡ với thịt dính da, heo với bò, cừu với dê...chạn chết đi được !

Thêm một bữa Tâm Quán thì thào :

-Anh...anh Thức coi..gầy...gầy vậy mà đai...đai đen Ka...Karaté

Được thể, tôi bĩu môi nói với Lệ :

- Không những phàm phu mà lại còn vũ phu, tính tao hay cãi,"người ta" chỉ vung chân khoèo tay một cái là tao gãy xương.Thôi chả dám, đừng xúi dại tao nữa nhe.

Mèng ơi, tôi nào ngờ Thức, nào ngờ đa số bạn bè nơi này đều đầy văn, thi tính. Mọi người tới tấp gửi truyện, thơ. Tôi được chàng nhờ làm thư ký kiêm thày cò vì tôi có hai quyển tự điển to. Lệ lãnh nhiệm vụ trang hoàng, vẽ bià.

Tôi vâng lịnh ngồi gõ lóc cóc mấy câu thơ tình của chàng vào giấy stencil mà ngất ngây như vừa uống ly rượu ngọt.

Mùa xuân đã tới

em ơi, mùa xuân đã tới

hãy ngồi xuống đây

nghe

đất trời đổi mới

em ơi mùa xuân đã tới

xanh lá

xanh cây

xanh hồn phất phới

bỏ sách

bỏ đèn

em ơi,

ngồi đây tưởng nhớ

gió đưa mây

ôi mây, ôi mây

hờ hững

đời tuôn thơ

ôi thơ, ôi thơ

ý vần

rồi vô nghĩa

em ơi,

mùa xuân đã tới

em ơi,

hãy ngồi xuống đây

thương nhớ...

Bài thơ với hai chữ "cho em" làm xôn xao thiên hạ. "Em" nào vậy cà ? Lệ quả quyết là tôi khiến tôi khoái chí tử, nhưng sau đó, bình tĩnh lại, tôi biết rằng nó chủ quan quá lắm. "Bistrot" thì cam đoan rằng đấy chính là Kim Vân, hắn nói :

-Mấy bà suy...suy...nghĩ kỹ đi. Ôi...ôi mây tức là vân...vân ơi...

Lệ làm bộ cãi :

- Mây là Vân, chứ cái gì mà vân vân nuage chứ bộ et cetera sao ?

-Bà này... này vô vô... duyên! Để người ta giải... giải thích cho mà nghe... nghe. Hờ hững như mây... mây tức...tức là Kim Vân...Vân ơi...đừng có lạnh... lạnh lùng !

Lệ vẫn lắc đầu :

-Không đồng ý với Quán chút nào, nhưng làm sao cắt nghĩa được ý thơ ? Mổ xẻ quá thì còn cái quái gì nữa. Bồ biết tôi thích nhất câu nào không ? "bỏ sách bỏ đèn... ngồi đây thương nhớ " Như một lời kêu gọi thiết tha đầy thông cảm ! Dĩ nhiên bây giờ ai cũng thi xong rồi, lời kêu gọi của thi nhân sẽ được tuyệt đại đa số hưởng ứng !

Phượng thì vô cùng cảm động trả lời bằng một bài tùy bút văn hoa lả lướt với những câu "hâm nóng" những quả tim sắt đá " ôi, những đêm đông lạnh lẽo xa nhà, nhìn những con đường phủ tuyết, em nghẹn ngào, thổn thức nhớ quê xưa. Nhưng hạnh phúc thay, anh đến với đôi cánh thiên thần, với vòng tay ấm cúng. Nụ cười anh, trái tim anh trao cho em sẽ là cuộc dời của em..."

Đương sự vẫn tà tà làm thơ tình "gửi em", tiếp tục ra báo. Cho đến hết hè sang thu rồi tạm ngưng khi tựu trường, ai dọn về cư xá nấy. Ba tháng hè, ba số báo, những bài thơ, tùy bút, những... hẹn hò, đối đáp rất... khơi khơi.

■

Những đứa con gái thở dài, đi bên cạnh cuộc đời. A không, tôi và Lệ và tất cả vẫn xông thẳng vào "fac" mỗi ngày, chen lấn, đạp chân, đè bẹp nhau để giành chỗ ngồi trong giảng đường, chờ "resto U", bế môn tỏa cảng để thức đêm hay ngủ gà ngủ gật gạo bài. Những cái "bên cạnh cuộc đời" thật ra là bên lề cuộc đời đi học. Học thì học nhưng lúc nào cũng có chuyện để cà khịa với nhau. Thành phần thứ nhất ( quốc gia ) "đánh" nhau với thành phần thứ hai (theo cộng) và gây gổ với thành phần thứ ba (không chịu theo phe nào). Bắt đầu những cuộc tình tay đôi, tay ba. Rốt lại, xem ra chàng vẫn chưa chấm "em" nào. Lệ gãi đầu gãi tai :

- Rứa là nghĩa làm răng ?

Điền gật gù:

- Rứa có nghĩa là có điều chi bất ổn.

Tôi bâng khuâng :

- Rứa có nghĩa là người ta đã có một giai nhân đang chờ đợi, hẹn ngày chàng trở lại, tiểu đăng khoa với đại đăng khoa một lượt cho tiện việc sổ sách.

Điền nghi ngờ :

- Hay là hắn ta đã... "carrément" có vợ bên nhà ? Một "giai nhân"tài ba hào hoa đủ thứ chuyện mà vẫn còn không vào lúc quá hai mươi lăm, hai mươi sáu tuổi. Nghi lắm ! Nghi lắm !

Lệ lắc đầu :

Tôi thở ra :

- Gặp "nàng" nào ông ấy cũng cảm động thì ông ấy sẽ có đường ở vậy dài dài.

Lệ cả quyết :

- Cô nào tấn công trước sẽ thắng .

Tôi nhớ đến Bertrand, hừ, nghe lời Lệ dến gõ cửa, người ta không thèm mở cho ê mặt ấy à ?

Lệ níu tay tôi:

-Tao nói thật, mày có muốn "dừng gót giang hồ" chưa ? Tao cam đoan mày mà làm "le premier pas", ông ấy sẽ đi bước thứ hai, bước thứ ba...mọi sự sẽ xuôi rót.

Tôi khoát tay :

- Cho tao hai chữ bình an đi, cái búớc đầu tiên mày nói đó đã làm tao rớt lên rớt xuống bao lần rồi, tài ăn nói của tớ rất có cơ may làm người ta "oán" luôn đàn bà con gái, tội chết, thôi tao đành dựa cột mà nghe !

- Cột kèo sắp xiêu rồi kia. Hãy thú nhận rằng mi là đứa lười số một, mày nằm dài dưới gốc cây chờ sung rụng, cho mày chờ đến tết Ma rốc, có kẻ đang tòn teng trên cành, nó sẽ ăn trái chín cây...

Điền phì cười ngắt lời Lệ:

- Nhỏ này ăn nói nghe ghê quá mày !

Lệ tỉnh bơ nói tiếp :

-... nói cho mày biết đã hai hôm nay tao gặp Phượng ngồi ăn cùng bàn với ông Thức. Con nhỏ này thiệt sao khờ quá. Đường đi khó chỉ vì lòng người ngại núi e sông, người xưa sao mà tài, nói trúng phóc mọi chuyện....Thấy mày đi đâu cũng lủi thủi một mình, tội nghiệp quá hà ! Thôi hãy nghĩ đến tương lai, lo làm lại cuộc đời đi mi ạ !

Tôi rên rỉ :

- Trời đất hỡi, mày làm như tao đã dạn dày sương gió, đã trải qua năm bảy cuộc tình, đã chán đời, chán người. Thưa chị, em vẫn còn tin tưởng, còn hy vọng. Em như nụ hoa đang chờ đợi, cánh bướm hào huê nào đó ơi, bay tới đi, em sẽ "hàm tiếu" thò tay níu cổ liền một khi. Nhưng này, ong kia đang tò vò hoa khác, tao phải mần răng ? Quân sư quạt mo ơi, quạt cho mấy cái để ngộ sáng ra một chút coi.

Lệ cười cười hài lòng nhưng còn làm bộ lắc đầu chắc lữơi hít hà một hồi rồi mới nói :

- Đây này, coi như bữa nay ngày N., tối nay rảnh mày qua phòng ông Thức chép cho tao cái rờ xết làm bún bò Huế. Hôm nọ ông ấy hứa với tao. Nhớ nhe, đi thật nhe. Tao cam đoan không cần mày báo cáo... chi tiết cuộc gặp gỡ. Thiệt tình, không có tao chắc là mày sẽ ở giá suốt đời !

Đắn đo mãi, cuối cùng tôi cũng thu hết can đảm đi gặp chàng. Thật ra tôi chẳng có một chút xíu can đảm nào bởi tôi rủ Marie Anne theo cùng. Cô bạn đầm này học chung trường Khoa Học, ban Toán năm thứ ba với Tâm Quán. Marie Anne nhỏ con tóc vàng, mắt nâu, không đẹp lắm nghĩa là không xấu và tính tình rất dễ thương. Cô nàng kín đáo dịu dàng chứ không bộc trực như đa số các cô đầm khác. Nó còn một đặc điểm khác nữa là rất thích chơi với bọn sinhviên Việt. Có dịp là cứ lẽo đẽo theo đám Quán, Phụng, cùng ăn phở, bún chả, ăn chè đậu xanh, ăn gỏi cuốn chấm tương hay bò nhúng dấm chấm mắm nêm. Chỉ có ăn ớt là Marie Anne còn cần cố gắng thêm. Lệ lắc đầu thán phục :

- Con nhỏ đó kiếp trước vốn là mít chính cống, có tu tỉnh nên kiếp này được đầu thai làm người Pháp, lỡ ăn cháo lú không đủ "dose" nên còn lưu luyến Việt Nam. Mày thấy không, nó húp nước mắm còn giỏi hơn tao nữa.

- Ừ, mấy quyển sách về nước mình trong "bib" nó đều nghiên cứu kỹ lưỡng. Rành hơn tụi mình về lịch sử phong kiến, chiến tranh, thực dân, đế quốc ở Đông nam Á.

Ở phòng chàng, nhờ tài hoạt bát của Marie Anne, tôi đỡ bối rối hơn tuy chỉ biết chấm than với thế à, ồ, ơ, ư, dạ dạ v..v...Nhờ Lệ gà sẵn nên tôi đánh bạo hỏi về tình hình sinh viên bên nhà. Chưa đủ thói quen nói tiếng Pháp nên chàng có vẻ thoải mái khi dùng tiếng Việt để kể cho tôi nghe chuyện sinh viên, học sinh xuống đường biểu tình ở Sài gòn với những bài hát chọc chính quyền, ngạo cảnh sát, những đêm không ngủ với các bài hát phản chiến.

Lệ và tôi vẫn tiếc thay vì những ngày đi học "khổ sở" nơi này đã không được dự phần và sống trong bầu không khí phản kháng đầy" hào phóng" đó. Mãi nghe, mãi nói, tôi quên bẵng mục đích chính thức của cuộc thăm viếng, may nhờ Marie Anne nhắc khéo...rồi ngồi hý hoáy chép một cách thành khẩn, báo hại chàng phải hì hục dịch toàn bài dạy nấu bún bò Huế sang tiếng Pháp.

Lúc về đến cư xá, trước khi chia tay, Marie Anne hỏi tôi :

- Bistrot vẫn nói với tao là bọn con trai Viêt Nam rất đứng đắn, và phong tục, tập quán Việt Nam được tụi mày tôn trọng, giữ gìn rất cẩn thận. Tụi mày không thích lấy người ngoại quốc.

- Không hẳn là không thích, chỉ tại lịch sử...Tớ nghĩ là bọn trẻ chúng tớ không khắc khe như những người đi trước, mà này tao hỏi cái này, mày thấy bọn họ có đứng đắn với mày không ?

- Có thật chứ, thế mới lạ !

Tôi cười :

- Theo chỗ tao biết thì đa số con trai trước khi đi du học đều bị dặn dò cẩn thận về vấn đề này, cha mẹ nào cũng sợ mất con. Cho nên hễ có lệnh cấm, ít ai dám vi phạm, đó là những đứa con trai rất có hiếu. Còn lũ con gái bọn tớ thì...tha hồ, ít bị gò bó hơn, muốn lấy Tây, Tàu gì tùy ý, đằng nào cũng phải theo chồng, đằng nào thì cũng mất con gái, theo các bậc bố mẹ !

Cô bạn ngập ngừng :

- Vấn đề sexe thì sao, hai chuyện đâu có dính dáng gì đến nhau ?

Tôi nóng bừng mặt vì mắc cỡ :

- Sao lại hỏi tớ một câu kì cục vậy ? Đi lục vấn mấy ông đồng bào của tớ ấy.

Quả thật về sau Marie Anne đi tìm hiểu những người bạn trai của tôi. Hội họp ăn uống, cãi cọ, thậm chí đi tập hát chuẩn bị cho đêm Giáng sinh Quốc tế của sinh viên trong tỉnh, cô nàng cũng hăng hái có mặt. Lắm khi cả bọn đấu hót inh ỏi bằng tiếng mẹ đẻ, chẳng đứa nào lịch sự dịch cho một câu, cô bé vẫn tỉnh tuồng ngoan ngoãn ngồi nghe. Hai con mắt trong và sáng cứ hết nhìn người này đến người nọ, đầy vẻ ngạc nhiên và say mê, thán phục. Nhất là với Thức, khi chàng nói về Huế. Những lần sau, Marie Anneđi xin rờ xết nấu ăn của Thức, một mình.

Một bữa, Lệ nói nhỏ :

- Cái ông Văn ghê lắm nghe mày, cứ đòi Marie Anne "cho"mãi đấy, nhưng con bé chả chịu !

- Tâm Quán hôm nọ kể rằng thuở trước nó sẵn sàng "tâm tình hiếndâng" lắm mà.

- Đấy là cách đây một năm, bây giờ nó cũng biết chọn mặt gửi vàng. Nó tâm sự với tao là thèm có một đứa con lai Việt nam.

- Trời ơi, nghe lạnh xương sống !

- Nó bảo định thử với tên Trương nhưng hắn từ chối vì sợ bị bắt cưới.

- Thế sao nó lại không chịu ông Văn cho rồi ? Ông ấy vừa mập vừa lùn nhưng đấu tiếng Tây như máy và có duyên, đầm mê thấy mồ !

- Thì đã bảo, con nhỏ bi giờ cũng biết kén lắm, với lại rủi đứa con "định mệnh" giống ông Văn về cái dung nhan của ổng thì chết. Nó hỏi tao bộ con trai Viêt Nam có tinh thần trách nhiệm lắm hả. Tao nói ừ, bên xứ tao lắm cặp phải có con để được gia đình đôi bên chấp nhận.

- Mày quên lôi nhân vật Sở Khanh ra kể cho nó nghe. Thôi nói chuyện đồng bào hoài mệt quá.

- Chuyện dài mà mi, hết sao nổi. Mày đã tìm ra đủ tài liệu để tụi mình làm bài thuyết trình chưa, ông Thức nhắn tao bảo mày sang gấp.

Chết ! Suýt nữa thì tôi quên mất. Hai tuần trước chàng đề nghị tổ chức những buổi thuyết trình do từng người hay từng nhóm sinhviên đảm trách, sẽ mời các bà con cô bác người Viêt đến nghe, để đôi bên vừa làm quen vừa trao đổi tin tức quê nhà. Cãi tới cãi lui, bàn đi bàn lại. Đám quốc gia thì không miệng mồm môi mép nên không muốn có đề tài chính trị. Đám thân cộng thì nhất định "đất nước ta trải dài từ ải Nam Quan đến mũi Cà Mau, bom đạn đang được rải đều đều từ nam chí bắc, chúng ta phải định rõ lỗi ở ai ". Đám trung lập thì muốn nhắc đến vụ vi phạm nhân quyền ở miền nam của chính phủ Việt Nam cộng hòa và vụ thảm sát ở Huế của Mặt trận giải phóng miền Nam. Chàng giảng hòa bằng cách đề nghị tự đảm nhận lấy bài thuyết trình đầu tiên với chủ đề "tình yêu qua ca dao". Được sự chấp thuận của đa số, chàng nhờ tôi và Lệ giúp tìm tài liệu và soạn dàn bài.

Tôi hớn hở đi sưu tầm, định tâm phen này sẽ ra tay chiếm người hùng bằng kinh nghiệm của... kẻ khác.

Thò tay ngắt ngọn rau ngò

Thương anh đứt ruột giả đò ngó lơ

Có thương thiệt không nè ? Hay tại con khỉ Lệ ưa nói ra nói vào, ra điều khích tướng, cho nên.... ? Hay vì thấy thiên hạ bồ nhau ra rít, tôi toan tính nhập cuộc để cũng đủ lãng quên đời như người ta ? Phải nói làm sao cho chàng hiểu đây, không lẽ lại than :

Sen xa hồ, sen khô hồ cạn

Liễu xa đào, liẽu ngả, đào nghiêng

Anh xa em như bến xa thuyền

Như Thúy Kiều xa Kim Trọng, biết mấy niên mới tái hồi.

Phải làm sao để chàng khỏi trách :

Đứt dây nên gỗ mới chìm

Bởi em ở bạc mới tìm nơi xa

Tôi ôm mớ ca dao, tục ngữ, đợi bóng chiều xuống hẳn mới dám qua cư xá con trai, leo lên tầng thứ ba, gõ cửa phòng chàng. Nhưng cánh cửa im lìm. Có lẽ chàng đi ăn chưa về, tôi ra phòng học, cách đấy vài cánh cửa, ngồi đợi.

Từng đám sinh viên đi ăn về, còn nấn ná chuyện trò ở đầu cầu thang hay rủ nhau xuống quầy nước cư xá uống cà phê. Đèn sáng rực ở mọi khung cửa sổ.

Mười giờ cô bạn trực quầy nước rủ sáo sắt, tắt đèn. Người qua lại đã thưa thớt trên sân cỏ giữa hai cư xá.

Mười một giờ, phòng nhạc tối om, một lát sau, phòng truyền hình cũng tắt đèn, những đứa trốn học chui vào đấy đến giờ này cũng chẳng còn gì để xem nữa, lục tục kéo về phòng.

Mười hai giờ hơn, xung quanh trở nên vắng lặng, cả hai dãy cư xá chỉ còn vài khung cửa sổ còn thức hay chưa hạ mành sáo. Tôi tắt đèn, khép cửa, kéo ghế sát khung kính, ngồi ngửa mặt ngắm trăng. Cơn hồi hộp ban chiều đang lắng dịu lại, lòng nhẹ nhàng dễ chịu. Có gì đâu mà sợ, mọi chuyện sẽ tuần tự xảy ra, chàng phải có cảm tình mới nhờ tôi này nọ, nghĩ đến cái đề tài bất hủ- tình yêu-lại rủ tôi cộng tác, chẳng là một lời tỏ tình kín đáo hay sao ? Tôi chợt rùng mình, vừa vì lạnh - ừ, mùa đông lại đến rồi-, vừa vì chợt nhớ đến lời Phương, tình cờ gặp hôm qua ở thư viện. Phương gay gắt với tôi :

- Tôi không hiểu nổi các người. Tại sao có thể vô tâm đến như vậy. Cứ tà tà học hành, tà tà ăn nhậu, tà tà bồ bịch, tỏ tình, cười nói như không ! Còn cuộc chiến bên nhà ?

Ui chao ơi, ừ, còn cuộc chiến bên nhà ?

Tôi đã lúng túng xấu hổ. Toan biện bạch chày cối cho qua nhưng chẳng nói được tiếng nào trước cặp mắt si tình của Phương. Anh thấy gì nơi tôi mà đặt một câu hỏi quá lớn lao ? Nghe cứ như là to be or not to be . Vô vàn những câu hỏi lẩm cẩm, nhỏ nhít bao vây mà tôi còn trả lời chẳng đặng !

Phương ơi ! Bỏ ra ngoài mọi hiểu lầm, coi như câu hỏi anh là chính, và nhắm vào nhiều người chứ chẳng phải riêng tôi, tôi phải làm sao để tham dự vào cuộc chiến? Nội cái trận đánh tẻo teo hằng ngày là sáng thức dậy đón xe buýt vào trường ghi cours mà tôi còn phải múa may chật vật lắm để khỏi bị lấn áp hay tuyên bố bỏ cuộc giữa đường....

Phương học đã gần xong, chưa bao giờ chơi thân với ai ở nơi này. Tâm Quán đồn rằng anh theo cộng sản, rằng vì vậy anh bị ghi tên vào sổ bìa đen. Cho nên năm nay thi đậu nhưng anh bị cúp chuyển ngân ( ai là đứa điềm chỉ vô lương tâm ?)

Tôi đã xấu hổ, im lìm chịu thua Phương, hôm nay, càng chờ đợi càng nghe cơn xấu hổ gậm nhấm, cấu xé vì nỗi bồn chồn sung sướng. Có phải là tôi đang trả lời Phương đó không ?

Tôi chợt tỉnh hẳn người, nghiêng mình nhìn xuống dưới phía chiếc cổng nhỏ bên hông cư xá. Đôi bóng người đang dìu nhau đi vào. Cả hai đi thật chậm, thỉnh thoảng tách hai, rồi ngừng lại nhập một, hôn nhau. Khi cả hai đi ngang dưới ngọn đèn vàng, bên khóm hồng trụi lá, tôi nghe tim thắt lại. Thức và Marie Anne !. Cô gái cứ níu lấy cánh tay chàng, cả thân hình tròn lẳng dính sát vào người chàng. Dáng điệu vô cùng nũng nịu, lả lơi. Chàng có vẻ như nửa muốn giằng ra nửa không dám kháng cự. Con bé cứ bướng bỉnh bám lấy chàng. Chàng lặng yên, chịu đựng. Tôi chết sững nhìn theo cho đến khi cả hai khuất dưới cửa kính dẫn lên các tầng lầu. Lệ hay quá, đã đoán biết trước sự tình, chỉ vì tôi ngốc tử, khinh địch. Lệ đã chẳng lưu ý tôi về Marie Anne :

- Coi dịu dàng nhỏ nhẻ chứ nó là đứa biết mình muốn gì và biết phải làm gì để thực hiện ý muốn. Với tài năng sẵn có, chỉ cần một chút cố gắng và kiên nhẫn, nó sẽ đạt mục đích.

Tôi cứ nghĩ rằng Lệ sốt ruột nên tìm cách khích bác tôi. Bây giờ chỉ còn :

thơ tình gom một bó

vứt hết xuống triền sông

rồi lặng yên đứng ngó

xác mình trôi giữa dòng

Tôi lặng người nín thở, đợi nghe tiếng chân chàng ở đầu hành lang. Sau mười giờ đêm, trên nguyên tắc, con gái không được quyền xâm nhập cư xá con trai và ngược lại. Trời ơi, tưởng trông mong một cái gì chắc chắn, có gía trị sâu xa hơn. Một nguyên tắc ! Một nguyên tắc được vi phạm bởi hơn tám chục phần trăm sinh viên, trong đó có tôi !

Khi hai người vào hành lang, chỉ cần nghe tiếng cười cố nén trong cổ, âm thanh cực kỳ vui vẻ sung sướng, tôi tưởng tượng được kẻ tình địch đang áp mặt vào lưng chàng, những ngón tay thon mơn trớn cổ, vai chàng. Tiếng chìa khóa xoay lách cách, tiếng cười và tiếng thủ thỉ của đứa con gái mất hút. Cánh cửa đóng sầm lại, chìa khoá lại xoay trong ổ. Hành lang trở lại lặng yên, nặng nề.. Chợt đồng hồ nhà thờ đổ nhẹ một tiếng, tôi xoay người nhìn ra ngoài, trăng đã chếch sang bên kia, mất tăm dạng. Gíó lay nhẹ ngọn đèn vàng nơi khóm hồng xơ xác khô queo. Tôi đứng dậy, áp mặt vào khung cửa lạnh, tay chân rời rã, xấp giấy nhăn nhầu tôi vo tròn liệng vào thùng rác.

rồi lặng yên đứng ngó....

Hai giờ khuya hành lang vẫn im lìm tối om. Còn nghe ngóng đợi chờ chi nữa ?. Tôi rời cửa sổ, khép cửa phòng học lại, tôi bước nhẹ qua hành lang để trở về cư xá con gái. Con mắt muốn nhìn thẳng mà con tim thì đòi liếc xéo vào khe cửa phòng người ta. Không một vệt sáng. Mơ hồ có tiếng thầm thì âu yếm, có tiếng cười nhẹ nhàng đắc thắng. Lạnh dài suốt dọc lưng tôi !

Nhạn đậu cành sung, anh giương cung bắn nhạn.

Con nhạn lụy rồi anh làm bạn với ai !

■

....Cuối tháng sáu, trước khi dọn về cư xá hè, tôi được mời dự đám cưới Thức và Marie Anne . Lệ chạy vù qua phòng tôi, tay phe phẩy tấm thiệp hồng :

- Mày chậm lụt quá. Thế là mất toi một đứa con đất nước. Con nhỏ đó coi vậy mà khôn ngoan đáo để. Nhưng tao không hiểu nổi ôngThức. Làm sao Marie Anne ăn được cái món bún bò Huế ?Làm sao nó thưởng thức được mấy bài ca dao mày soạn cho thằng chả ?

Tôi cười gượng :

- Bún bò Huế không cần để ớt vẫn ngon như thường. Người ta cũng chẳng cần thưởng thức ca dao. Cầm thiệp trong tay mà còn hỏi vẩn vơ. Rõ mày thật vớ vẩn !

Lệ cố cãi :

- Bỏi vì tao ức quá. Ba tháng nữa mình gửi quà cho con đầu lòng của họ được rồi. Con lai chắc là đẹp tuyệt trần ! Tao giận mày quá đi. Tửu Quán khai với tao rằng có một đêm ông Thức tâm sự suốt sáng với ông Văn. Nghe đâu rất ...não nề. Mô Phật, thôi tao không nói nữa, mai kia xuống địa phủ Diêm vương cho quỷ cắt lưỡi, ớn lắm...Mày mặc áo gì đi ăn đám cưới ? Áo dài nghen mi, lâu quá không có dịp, chà...áo dài tao chắc phải tháo bớt eo...

Tôi không còn nghe Lệ nói lải nhải gì nữa, đầu óc đã bay về cái đêm đông định mệnh, quái ác. Tôi giật mình, tội nghiệp. Tôi tưởng tượng, hối tiếc. Phải chi đêm đó mình làm gan gõ cửa, lên tiếng gọi. Tội của mình nặng quá, non assistance à personne en danger .

Phải chi mình đừng ngoảnh mặt làm ngơ, phải chi...

Mà làm sao biết được, nào phải chỉ có một đêm định mạng, cuộc đời chớ bộ tiểu thuyết Lê văn Trương sao ? Nam nhi trai tráng, xuống đông đông tĩnh...mà không biết khôn ba năm dại có một giờ ?

■

Tháng mười hai năm 1980, tôi thất nghiệp đi lang thang. Mùa thu đã chết tự bao giờ. Paris giăng đèn hoa đèn màu rực rỡ, đèn khắp ở trên đường, đèn khắp ở trên cây, dọc theo những đại lộ, ngang cả những con đường lớn nhỏ đủ thứ hình hoa, hình tượng. Hàng quán rộn rịp, người ta nhộn nhịp, mua sắm cho Lễ Giáng Sinhvà ngày đầu năm. Chịu không nổi, tôi phải chui xuống hầm xe điện ngầm. Ầm áp và khô ráo, tương đối vắng vẻ và yên tịnh. Tôi tìm một chỗ ngồi, lơ đãng ngắm những tấm bảng quảng cáo dán hai bên vách đường xe điện. Máy móc, vật dụng hữu ích và vô ích, cung phụng và trang điểm cho đời sống. Gan ngỗng, trứng cá caviar. Champagne, bủche de Noel. Nghêu sò ốc hến trộn tỏi, trộn bơ. Để quên đời trong vài bữa, để tưởng rằng năm mới tất cả sẽ mới theo ?

Xe điện ngược chiều bên kia sầm sập chạy tới, tiếng thắng kêu rin rít nghe ghê răng, xe nhả bớt khách, nuốt chửng những người đứng đợi, rồi sẽ có tiếng còi rít lên, rồi xe sẽ lại sầm sập chạy đi, mọi sự qua lại nhàm chán như đời sống. Cho nên tôi không buồn ngước mắt nhìn, dĩ nhiên đó chỉ là chuyến xe ngược, nhưng ví dù như là chuyến xe phải lên để về nhà, tôi cũng sẽ chẳng buồn nhúc nhích. Tôi đâu cần về sớm. Về phòng trọ gậm bánh mì khô để tủi thân khi nhớ lại tất cả những món sơn hào hải vị vừa thấy ? Để nghe radio hát hò vui vẻ, nghe người ta chúc tụng nhau còn mình thì khóc thầm, oán ghét mọi người, mọi thứ ?

Có ai gõ gõ vào cửa kính xe điện trong toa xe trước mặt tôi.Tôi lừ lừ ngó quanh. Người ta đang vẫy gọi bạn ? Gọi tôi ? Bạn bè nào đó ? Sau năm 75, tất cả chúng tôi bỗng phân chia tứ tán. Kỷ niệm trở thành quý báu, thiêng liêng. Bạn bè nào đó ? Tôi nheo mắt, hạ tờ báo, nhìn những toa xe trước mặt, tìm kiếm. Ô, ra là Phương, vẫn dáng thấp thấp, ôm ốm, vẫn đôi kính trắng dày cộm.Tôi mỉm cười, vẫy lại. Miệng Phương cười như mếu. Trong đầu tôi chợt vẳng lên tiếng cười gằn, cây hỏi hằn học của Phương bảy, tám năm về trước, trong thư viện vào đầu mùa đông:

- ...Còn cuộc chiến bên nhà ?

Phương ơi, hẳn là anh đã biết câu trả lời, có khi còn tường tận hơn tôi. Thư Điền dạo trước cho hay Phương vừa cưới vợ. Tiểu đăng khoa có phần chậm trễ chỉ vì Phương mãi lo chuyện nước non. Hè vừa qua Phương và vợ về thăm đất nước. Gặp phải nhiều trận "gió mưa"phũ phàng, lớp sơn hồng bay mất tiêu. Trở về Paris, Phương lánh xa bè bạn, nhất là những người cùng chí hướng, Phương trở nên gàn gàn, thờ ơ với tất cả mọi sự. Điền kết luận : tội nghiệp cho vợ Phương. Phải chi hôm nay tôi đừng ù lì, chán đời, tôi sẽ đứng lên vui mừng mời gọi. Phương sẽ xuống xe, tụi tôi sẽ đưa nhau vào quán cà phê để cùng giải bày tâm sự. Có những thắc mắc, những trả lời rất giả thiết được đưa ra sau những lần chia tay. Đôi khi cũng rất cần đặt lại cho những lần tái ngộ. Khốn nỗi tôi đang trống rỗng, đầu óc tim gan phèo phổi đang đình công cho nên tôi đành ngồi yên phất phất tờ báo mỉm cười trả lời Phương. Có lẽ cầngì phải giải bày hở Phương, tôi hiểu anh vô cùng, tôi thông cảm anh sâu xa. Tội nghiệp vợ Phương, tội nghiệp con Phương, tội nghiệp Phương, tội nghiệp những Phương, những tôi. Những đứa con gái, con trai tội nghiệp. Và Phương cũng vậy, Phương chỉ cần nhìn áo choàng sờn vai, đôi giày mòn gót và nhất là cái " chứng chỉ thất nghiệp" màu đỏ trong tay tôi, Phương biết hết. Thôi chào Phương nghe, hãy tiếp tục con đường của bạn, chốc nữa tôi cũng đi nốt đoạn đường của mình...

Ô kìa, ô kìa... từ bên kia cửa vào bến, vẫn ở phía đường sắt đối diện, một đôi tình nhân đang dìu nhau chậm rãi bước vào. Tôi giơ cao tờ báo che mặt. Trái tim bỗng muốn nhảy tung ra khỏi lồng ngực. Có phải tôi nhìn nhầm ? Từ sáng giờ chưa ăn nên nhìn gì cũng thấy toé hào quang ? Không, hào quang đến từ khuôn mặt thanh tú quen quen. Còn ai trồng khoai đất này nữa. Chính là người đã làm tôi rung động một thời gian dài, đã khiến tôi tập tành làm thơ tình, đã khiến tôi sung sướng trong tình yêu tưởng tượng rồi hành hạ tôi giọt dài giọt ngắn và sau cùng thành một đứa sắt đávô tâm. Chàng chứ ai. Thức đó mà. Lại cũng một chiều đông giá lạnh. Trời ơi, tôi ghét đắng ghét cay mùa đông, tôi không ưa những đôi tình nhân dìu nhau đi trong mùa đông lạnh giá dưới sự chứng khiến của một kẻ lẻ loi. Nhưng thương ghét chỉ là những tình cảm vô cùng thụ động. thực tại trước mắt kìa, phải đối phó ra sao ? Tôi hạ tờ báo, rồi lại nâng cao, thấm nước bọt chọc thủng hai lỗ nhỏ nhìn sang. Thức chẳng đổi thay gì cả, vẫn khuôn mặt xương xơơng đều đặn hoàn hảo, đôi mắt đen đen, mái tóc có hơi dài nhưng quần áo chỉnh tề, đẹp đẽ đắt tiền hơn thời sinh viên khốn khổ. Chàng có vẻ xa vắng (tôi tưởng tượng ?), cái miệng chúm chiếm cười mà hai con mắt buồn hiu (lại tưởng tượng ?), cái đầu gật gù mà cái trán cao bướng bỉnh và cái càm ngạo mạn muốn lắc (thiệt không ?). Nhưng tôi như bị nước lạnh dội vào đầu: cô gái đang nói cười nũng nịu, với cánh tay âu yếm, lả lơi ôm ngang lưng chàng, không phải là Marie Anne. Lời nói của người đẹp, tiếng còn tiếng mất, vẳng sang tai tôi. A, một đồng bào của tôi. Đó là một cô gái khá trẻ, khá đẹp, trang điểm quá nhiều, hai con mắt tô đen, tô xanh và tô vàng, đôi môi mọng màu đỏ cứ nhóp nhép không ngừng bởi khi nàng ta im, hai hàm răng phải nhá kẹo chewinggum. Mái tóc ngắn phía sau và có một chòm dài phía trước, một phần chải rối bù một cách có nghệ thuật, một phần ngọn tóc nhuộm vàng cứ phất phơ trước mũi. Mỗi lần quay sang chàng để chờ một nụ cười hay một cái gật, nàng nghếch mũi, hất ngọn tóc sang một bên. Bàn tay còn lại quay quay đôi thanh gỗ nhỏ dính vào nhau bằng một sợi xích. Càng nhìn càng thấy như là Lý Tiểu Long đang hóa trang thành Cyndy Lauper ! Thì ra đây là đệ tử ruột của thầy đã được thầy giao y bát (và cả trái tim ?).

Tâm Quán năm rồi viết thư chúc Tết tôi, có cho hay rằng chàng mở hãng chế thực phẩm Á Đông đóng hộp và đông lạnh, cuối tuần điều hành một võ đường dạy Karaté. Như vậy đủ rồi, nhưng Tâm Quán mà, tin tức chỉ vậy thôi thì đâu gọi là tin tức, Tâm Quán thêm rằng mình nghỉ hè đi tắm biển Biaritz, tình cờ gặp Marie Anne cùng đứa con gái nhỏ đang phơi nắng, rất là âu yếm, thân mật với một anh...Tây. Tôi không thể không tin bạn nhưng chẳng quan tâm nhiều đến sự kiện đó, có gì lạ đâu, cố gắng ăn bún bò Huế hoài chắc có lúc phải chán, lâu lâu Marie Anne xé lẻ để khỏi quên vị roquefort. Và bây giờ đến lượt chàng...? Nhưng đời sống lứa đôi, đời sống của hai kẻ yêu nhau không lẽ chỉ giản dị như vậy, chỉ là một chuỗi những cố gắng và...xé lẻ ? Ngày trước, tiếc nuối dùm tôi, Lệ đã cằn nhằn dai dẳng, trách cứ rằng tôi lại bỏ lở cơ hội nghìn vàng :

- Làm sao Marie Anne ăn được mắm kho ? Mì Quảng ? Nghe được hát chèo ? Hò Huế ? Vọng cổ ? Năm năm rồi mười năm, ông Thức sẽ chẳng còn là ông ấy nữa bởi vì Marie Anne sẽ không chịu mất cá tính, hạnh phúc sẽ mòn dần, đời sống sẽ hết hài hoà, trọn vẹn .

Tôi không đồng ý với Lệ. Cứ chờ xem sao. Và tương lai quá khứ luôn nói với tôi rằng Lệ có lý. Vài mẩu tin đây đó qua những bạn bè x a cách, tôi mơ hồ cảm thấy đổ vỡ sẽ đến. Rồi điên cuồng hy vọng...

Nhưng thời gian và không gian mịt mờ đã giảm bớt cường độ của tất cả. Lâu lâu nhìn lại, tôi mỉm cười chế nhạo mình. Rồi lâu lâu, tôi thấy mình hơi giống Phương, càng lúc càng giống Phương, xa lánh bạn bè, tránh những gặp gỡ. Ngay đến những kỳ phùng, tái ngộ ngắn ngủi trong đường hầm xe điện ngầm, ở những lần đổi hướng đi, mà trước đó tôi rất ưa thích, cùng Lệ đi chậm rãi , trong khi thiên hạ xung quanh chạy ào ào như bị ma rượt, thỉnh thoảng dừngbước đứng nghe những nhạc sĩ tài tử dạo đàn hay thổi kèn, ca hát, một cái nón, một chiếc hộp với vài tờ giấy bạc mở ra bên cạnh, đợi tiền khách thập phương. Đúng rồi, tôi đang sắp sửa tuyên bố hết thích những cuộc gặp gỡ vội vàng trên đường hầm xe điện. Bạnbè có gặp lại thì giơ tay ngoắc bạn thôi nghe, đừng hỏi han, đừng than thở về đời sống hàng ngày, đừng khua động dĩ vảng, đừng mong mỏi, đừng chờ đợi .

Tôi tự hỏi bao lần trong bóng tối

còn đợi chi ? đã đủ rữa tan rồi

hồn hay xác thì cuối cùng cũng chỉ

như cỏ cây, thiếu một mặt trời *

Không phải sao. Không thấy sao. Hôm nay. Một hôm vừa tuyết lại vừa mưa. Mặt trời của tôi đang soi sáng, sưởi ấm cho một cây xanh khác.

Xe điện chạy tới êm ru không tiếng động, chỉ có tiếng thổn thức của tim tôi và lời kêu rên, reo hò của bao tử trống trơn. Tôi nhớ Lệ, muốn khóc.

Chàng sẽ ngàn đời chẳng cần đến mớ ca dao của tôi soạn. Nhìn xem kìa. Chàng vẫn ngồi yên chịu đựng. Đôi môi đỏ bên cạnh vẫn không ngừng nhóp nhép. Tôi cuốn tờ báo, đứng lên, bước vào toa như cái máy. Đôi cánh cửa khép lại nhẹ nhàng, xe từ từ chạy lướt qua, tôi cười tôi vì nghe thoáng một mơ hồ hy vọng. Chịu đựng?

Thật không ? Xe chạy nhanh lên, tôi dán người vào cửa kính, cố nhìn theo đôi uyên ương.

Con mắt còn có đuôi